ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

Ο Θεόδωρος Κουτσός είναι συγγραφέας των παρακάτω βιβλίων:

Λαχανικά από τον κήπο του Θεού

εκδόσεις Κυριακίδη, 2015

gathering-greens-dr-theodoros-koutsos

Λαχανικά από τον Κήπο του Θεού
463 Βρώσιμα και 64 Δηλητηριώδη Αγριόχορτα
Όλη η απαιτούμενη γνώση για τη Διάκριση και την Αναγνώρισή τους
(2092 έγχρωμες φωτογραφίες)

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΥΡΙΑΚΙΔΗ
Παναγίας Δεξιάς 7
54635, Θεσσαλονίκη
Τηλ: 2310.200376, 2310.200367

Επιλέξτε εδώ για να διαβάσετε ένα απόσπασμα του βιβλίου (pdf)

 


 

Σύντομη Φυτολογική Εγκυκλοπαίδεια
1. Το Βασίλειο των Φυτών (από Linnaeus στον Woese)
Φύκη-Μύκητες-Λειχήνες-Βρύα-Πτεριδόφυτα-Σπερματόφυτα
2. Συστηματική Βοτανική Αγγειοσπέρμων
(APG III vs Cronquist)

υπό έκδοση

 


 

Η τέχνη του καλλιεργείν. Βιοκαλλιέργεια ελιάς, αμπελιού, εσπεριδοειδών μηλιάς και αχλαδιάς

εκδόσεις Ζήτη, 2010

texni-toy-kaliergein-large

Η τέχνη του Καλλιεργείν.  Γενική Γεωργία, Κηπουρική, Δενδροκομία

Πρόλογος (Όπως είναι στο βιβλίο)

Η τέχνη της γεωργίας (τέχνη του καλλιεργείν), με την ευρύα έννοια αφορά την καλλιέργεια όλων των ειδών και όλων των κατηγοριών των φυτών, ετήσεων, πολυετών, δενδρωδών, σιτηρών, οσπρίων, λαχανικών, καλλωπιστικών κ.λπ. Ειδικότερα η καλλιέργεια των λαχανικών λέγεται κηπουρική, των δενδρωδών  δενδροκομία και των καλλωπιστικών λέγεται κηποτεχνία. Η κηποτεχνία εκτός της τέχνης του καλλιεργείν περιλαμβάνει και την αρχιτεκτονική τοπίου.

Προυπόθεση για να εξασκήσει κάποιος την τέχνη του καλλιεργείν, είναι η καλή γνώση των «αντικειμένων» που διαχειρίζεται η γεωργία. Τα «αντικειμένα» αυτά είναι τα φυτά και το περιβάλλον (βιοτικοί και αβιοτικοί παράγοντες).

Ο πολύς κόσμος την τέχνη της γεωργίας τη θεωρεί ως την πιο εύκολη τέχνη ή την τέχνη που την μαθαίνει κανείς εύκολα χωρίς να έχει καθόλου θεωρητικές γνώσεις σε ό,τι την αφορά. Όμως, η λαϊκή σοφία λέει:

Δε χρειάζεται ο ήλιος μοναχά
σοδειά η γη να δώσει
Χρειάζονται και άλλα πολλά
και προπαντός η γνώση

Τα γνωστικά πεδία που αφορούν την τέχνη της γεωργίας και γενικά την καλλιέργεια των φυτών είναι πάρα πολλά και προέρχονται κυρίως από τις επιστήμες της βοτανικής, βιολογίας, εδαφολογίας, φυτοπαθολογίας, εντομολογίας, οικολογίας, μηχανολογίας ακόμη και της οικονομίας. Οι θεωρητικές γνώσεις της τέχνης της γεωργίας περιέχονται σε επιστημονικά βιβλία με τίτλους «γεωργία» (γενική ή ειδική), ή όπως λέγεται στις τεχνολογικές σχολές «φυτοτεχνολογία». Όπως όλες οι τέχνες έτσι και η τέχνη της γεωργίας για να μαθευτεί σωστά, εκτός από διάβασμα βιβλίων ή παρακολούθηση μαθημάτων χρειάζεται και πρακτική άσκηση. Όταν οι κάτοχοι των γνωστικών πεδίων της γεωργίας δε συνδυάζουν τις γνώσεις αυτές με τις τεχνικές εφαρμογής τους στο χωράφι, ίσως να μπορούν να λύνουν, μερικές φορές και σοβαρά επι μέρους εξειδικευμένα προβλήματα, όπως ασθενειών, τροφοπενιών, μεταποίησης κ.ά. αλλά να μην μπορούν να ασκούν την τέχνη της γεωργίας. Π.χ. είναι πολύ πιθανόν ένας πτυχιούχος γεωπόνος να γνωρίζει τα πάντα για τις ασθένειες των φυτών, ο ίδιος όμως να μην είναι σε θέση να καλλιεργήσει ένα φυτό. Αυτό συμβαίνει επειδή αγνοεί βασικές πρακτικές γνώσεις από την τέχνη της γεωργίας. Π.χ. δε γνωρίζει πότε και πως θα καλλιεργήσει το χωράφι, αφού του λείπει η εμπειρία της κατεργασίας του εδάφους και η πρακτική γνώση  του να ξεχωρίζει ένα βαρύ από ένα ελαφρύ έδαφος πριν το πάει στο εργαστήριο.

Η άποψη πάλι, πως η τέχνη της γεωργίας μαθαίνεται μόνο εμπειρικά δεν είναι απόλυτα σωστή, καθώς πράγματι μαθαίνεται και έτσι, αλλά μόνο από πολύ λίγους, και ίσως ποτέ ολοκληρωμένα και σε βάθος. Οι πολύ λίγοι που τη μαθαίνουν, αποτελούν την εξαίρεση του κανόνα, είναι αυτοί που έχουν αυξημένη την ικανότητα να παρατηρούν την επί σειρά ετών καλλιέργεια ορισμένων φυτών και να μαθαίνουν από τις επιτυχίες και τα λάθη τους. Πολλές φορές όμως τα λάθη, ιδίως στην αρχή, είναι περισσότερα από τις επιτυχίες ώστε οι περισσότεροι να απογοητεύονται, να εγκαταλείπουν την προσπάθεια και να συνεχίζουν μόνο λίγοι. Αυτοί που συνεχίζουν την εκμάθηση της γεωργικής τέχνης σε ικανοποιητικό επίπεδο μόνο από την εμπειρία, χρειάζονται πολλά χρόνια άσκησης και πολλά χρήματα λόγω των περιττών εξόδων από τα λάθη. Έτσι, η απόκτηση από τον υποψήφιο γεωργό ή κηπουρό κάποιων θεωρητικών ή έστω βασικών αρχών της γεωργικής τέχνης, πριν αρχίσει να την εξασκεί είναι εκ των «ων ουκ άνευ». Οι γνώσεις αυτές περιέχονται στο ανά χείρας βιβλίο.

Το μεγαλύτερο τμήμα του βιβλίου γράφτηκε από γνώσεις που προήλθαν:
Από τις 12ετείς γεωπονικές σπουδές (βασικό πτυχίο, μεταπτυχιακή εξειδίκευση και διδακτορικό), από τα διάφορα βοηθήματα που χρησιμοποιούσα ως δάσκαλος της γεωργίας σε Πανεπιστήμιο, Τ.Ε.Ι, Ι.Ε.Κ. και Κ.Ε.Κ, από γνώσεις πειραματισμού και παρατηρήσεων ως ερευνητής του Κ.Γ.Ε.Β.Ε., από την κριτική μελέτη -που έγινε ειδικά για τη συγγραφή αυτού του βιβλίου, άρθρων και ερευνητικών εργασιών της σχετικής βιβλιογραφίας και τέλος από γνώσεις βιωματικής εμπειρίας. Η απόκτηση της βιωματικής εμπειρίας ξεκίνησε από το «θα γίνω γεωπόνος» της παιδικής ηλικίας-λόγω της επαφής και της γνωριμίας μου με τις καλλιέργειες και τους γεωργούς. H εμπειρία μου σμιλεύτηκε και εμπλουτίσθηκε από τη 12ετή εργασία μου ως εφαρμοστής γεωπόνος (6 χρόνια στον ιδιωτικό και 6 χρόνια στο δημόσιο τομέα) και συμπληρώθηκε από τη μετέπειτα 25ετή εργασία μου ως ερευνητής γεωπόνος.

Πιστεύω πως, οι δραστηριότητές μου ως γεωπόνος, που έγιναν με αγάπη για τη γη, τους γεωργούς, τους μαθητές μου, τους συναδέλφους μου, αλλά και τη φύση, χωρίς φειδώ κόπου και χρόνου, με μεράκι που έκαμνε την προσπάθεια ευχαρίστηση και όχι κούραση, μου έδωσαν τη δυνατότητα να μεταφέρω στο βιβλίο αυτό όσα πρέπει να γνωρίζει εκείνος που θέλει να ασκήσει με επιτυχία τη γεωργία ή να διδάξει σε άλλους, γεωργία-με την ευρεία της έννοια.

 


 

Φυτολογία- Γενική βοτανική Σπερματοφύτων: Μορφολογία, Φυσιολογία, Πολλαπλασιασμός

εκδόσεις Ζήτη, 2009

fitologia-large

Επιλέξτε εδώ για να διαβάσετε την πρώτη ενότητα του βιβλίου σε μορφή pdf

Πρόλογος (όπως είναι στο βιβλίο)

Τα πρώτα κείμενα του βιβλίου γράφθηκαν το έτος 2000, ως σημειώσεις του μαθήματος «Φυτοτεχνολογία», στη Σχολή Τεχνολόγων Γεωπονίας του Α.Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης, όταν εργάσθηκα ως ωρομίσθιος καθηγητής. Με αυτές τις σημειώσεις, που έκτοτε αναλύονταν και συμπληρώνονταν με νέες παρατηρήσεις στη φύση και τις καλλιέργειες και αναζητήσεις σε σχετική βιβλιογραφία, συγκεντρώθηκαν περί τις εξακόσιες σελίδες κειμένου και περί τις 5.000 επιλεγμένες φωτογραφίες. Οι φωτογραφίες ήταν προϊόν κοπιαστικών, μοναχικών ως επί το πλείστον, εξορμήσεων σε βουνά, λόφους, πεδιάδες, κοιλάδες, χωράφια καλλιεργημένα και χέρσα όλων των διαμερισμάτων της χώρας μας.
Το κείμενο του βιβλίου είναι κυριολεκτικά συνυφασμένο με πεντακόσιες έγχρωμες φωτογραφίες για τη ρίζα, τους βλαστούς, τα φύλλα, τις ταξιανθίες, τους καρπούς, για το φύτρωμα και τον πολλαπλασιασμό, που αντίστοιχα βιβλία έχουν συνήθως σχεδιαγράμματα. Οι φωτογραφίες είναι κατά τέτοιο τρόπο επιλεγμένες, ώστε ο αναγνώστης να γνωρίσει πολλά φυτά με τα κοινά και επιστημονικά τους ονόματα που καλλιεργούνται, ως παραγωγικά ή καλλωπιστικά ή είναι αυτοφυή ποώδη, θαμνώδη, δενδρώδη των αγρών και των δασών. Με τις φωτογραφίες ο αναγνώστης εκτός του ότι διαβάζει, παρατηρεί και μέρος της φύσης ή μάλλον παρατηρεί και διαβάζει. Το μόνο μειονέκτημα των φωτογραφιών είναι το ανέβασμα του κόστους της έκδοσης. Έτσι το βιβλίο αυτό δίνει γνώσεις εύληπτες στον κάθε αναγνώστη, διότι στηρίζεται όχι μόνο σε βιβλιογραφία αλλά και σε επί τόπoυ παρατηρήσεις των φυτών.
Η αναλυτική και ορισμένες φορές λεπτομερής παράθεση των θεμάτων της Μορφολογίας, Φυσιολογίας και του Πολλαπλασιασμού, με επεξηγηματική παράθεση φωτογραφιών, καθιστούν το πόνημα αυτό χρήσιμο σε κάθε φιλομαθή, οποιασδήποτε δουλειάς και ειδικότητας, που ενδιαφέρεται να γνωρίσει τα φυτά. Κυρίως όμως θα είναι βοήθημα φυτολογίας-βοτανικής για τους μαθητές τεχνικών και θεωρητικών λυκείων καθώς και συμβουλευτικό γνωστικό βοήθημα για τους δασκάλους και καθηγητές της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, εφόσον το αντικείμενο διδασκαλίας τους έχει σχέση με τα φυτά. Επειδή δε η ύλη του στηρίζεται σε επιστημονικές παρατηρήσεις συνεπικουρούμενες από σύγχρονη επιστημονική βιβλιογραφία, μπορεί να αποτελέσει και συμπληρωματικό βοήθημα σε σπουδαστές και φοιτητές της ανώτατης εκπαίδευσης, δηλαδή και σε αυτούς που φιλοδοξούν να γίνουν ειδικοί σε κάποιο κλάδο που έχει σχέση με τα φυτά.

 


 

Αρωματικά και Φαρμακευτικά Φυτά-Βοτανική ταξινόμηση, Οικολογια, Καλλιεργητικές οδηγίες, Χρήσεις

εκδόσεις Ζήτη, 2006

aromatika-fita-large

Μέρος από τον πρόλoγο του βιβλίου

Tο βιβλίο γράφτηκε για να δώσει τις απαραίτητες πληροφορίες σε όσους επιθυμούν να γνωρίσουν τα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά, από θεωρητικής και πρακτικής πλευράς. Χωρίζεται σε δύο μέρη (ενότητες), ένα γενικό (1ο μέρος) και ένα ειδικό (2ο μέρος). Στο 1ο μέρος δίνονται πληροφορίες σχετικές με τη δημιουργία πολλαπλασιαστικού υλικού αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών και την απαραίτητη κατεργασία του εδάφους πριν από την εγκατάσταση μιας καλλιέργειας, τον τρόπο εγκατάστασης και της συγκομιδής τους. Το 1ο μέρος κλείνει με πληροφορίες για τις αρχές και τις δυνατότητες εφαρμογής της βιολογικής γεωργίας στα αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά, ενώ γίνεται και μια πολύ σύντομη αναφορά στη βιοδυναμική γεωργία (μια ακραία μορφή της βιολογικής γεωργίας), στην εφαρμογή της οποίας εμπλέκονται και κάποια είδη αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών. Στο 2ο μέρος, το ειδικό, αναφέρεται σε 47 είδη αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών με πληροφορίες για το καθένα περί καταγωγής, βοτανικής ταξινόμησης, μορφολογίας, οικολογίας, καλλιέργειας και της χρήσης του. Σε πολλά από τα φυτά παρατίθενται στοιχεία και για άλλα είδη του γένους τους. Έτσι ο συνολικός αριθμός των φυτικών ειδών στα οποία γίνεται αναφορά ξεπερνάει τα 250. Από τα 47 είδη φυτών, στα οποία γίνεται ειδική αναφορά για το καθένα χωριστά, τα 23 καλλιεργήθηκαν πιλοτικά σε διάφορες τοποθεσίες και τα υπόλοιπα καλλιεργήθηκαν σε πειραματικές γραμμές παρατηρήσεων του τμήματος των Αρωματικών και Φαρμακευτικών Φυτών του Κέντρου Γεωργικής Έρευνας Μακεδονίας Θράκης (Κ.Γ.Ε.Μ.Θ.), που ανήκει στο Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) (ο τριγωνίσκος, καλλιεργήθηκε με την ευθύνη της Τράπεζας Γενετικού Υλικού του Κ.Γ.Ε.Μ.Θ.). Οι πιλοτικοί αγροί και οι πειραματικές γραμμές των φυτών καλλιεργήθηκαν σύμφωνα με τις αρχές και τις μεθόδους της βιολογικής γεωργίας. Έτσι, όλες οι πληροφορίες του βιβλίου για χρήση ζιζανιοκτόνων προέρχονται από βιβλιογραφικές πηγές. Από τις βιβλιογραφικές πηγές επίσης προέρχονται οι «χρήσεις» και όσες αναφορές γίνονται για τη σύσταση αιθερίων ελαίων. Οι 300 περίπου φωτογραφίες του βιβλίου, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων, είναι φωτογραφίες από τις πιλοτικές και πειραματικές βιολογικές καλλιέργειες που αναφέρθηκαν παραπάνω.

 

 

Advertisements

3 responses to “ΒΙΒΛΙΑ ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

  1. Παροράματα του βιβλίου ‘Η τέχνη του καλλιεργείν’
    1. Σελίς 29, γραμμή 9: Σβήσε τη λέξη, μη
    2. Σελίς 43, γραμμή 17 από τέλος: Γράψε αντί αέριο, αέρια
    3. Σελίς 49, γραμμή 16: Γράψε αντί Η, Ο
    4. Σελίς 49, γραμμή 8 από τέλος: Γράψε αντί pH7,5
    5. Σελίς 119 υπότιτλος εικόνας: Σβήσε τις λέξεις, της γραμμής
    6. Σελίς 208, γραμμή τελευταία: Σβήσε το τελευταίο ψηφίο από τον αριθμό 18730
    7. Σελίς 217, γραμμή 1: Πρόσθεσε τη λέξη στόχοι μετά τη λέξη παραπάνω.
    8. Σελίς 264, γραμμή 11: Σβήστε τη λέξη στα μετά τη λέξη τα
    9. Σελίς 276, γραμμή 4: Γράψε αντί μόνον, μόνο
    10. Σελίς 276, γραμμή 5 του κεφ. 12.2.: Πρόσθεσε τη λέξη η μετά τη λέξη είναι
    11. Σελίς 272, υπότιτλος εικ. 11.5. Γράψε αντί araxacum, Taraxacum
    12. Σελίς 283 γραμμή 14: Γράψε αντί στόχευσε, στόχευε
    13. Σελίς 299 γραμμή 2, του κεφ. Θρίπες R-P-10: Γράψε αντί μεταμόσχευση, μεταφύτευση
    14. Σελίς 329 γραμμή 1 του κεφ, 13.2.1.2. Λίπανση. Γράψε αντί μόνον, μόνο

  2. Παροράματα του βιβλίου Φυτολογία.

    *Σελ. 15. εικ.8:* *Ranunculus **aquatilis * διόρθωσε σε *Ranunculus *
    *trichopyllus*

    *Σελ. 123. σειρά 8η από τέλος:* το (1,3,4,1,28) διόρθωσε σε (1,3,4,1,28*
    και 29)*

    » *6η από τέλος:* το (1,3,4,1,29) διόρθωσε σε
    (1,3,4,1,*27)*

    *Σελ. 124. Στον υπότιτλο της εικ **1,3,4,1,29*. Σύγκαρπη διόρθωσε σε
    *Απόκαρπη*

    *Σελ. 146. εικ.1,3,4,3,28* *Centaurea* διόρθωσε σε *Cephalaria*

  3. Παροράματα τοτ βιβλίου Λαχανικά από τον κήπο του Θεού
    Σελίς 73, σειρά 11, παρ. 4.8.
    ήμερον διόρθωσε βαρύοσμον,
    Pastinaca sativa L. διόρθωσε Malabaila graveolens (Sprengel) Hoffm.
    πριν από τη λέξη Wild γράψε Eastern

    Σελίς 74. σειρά τελευταία
    πριν από τη λέξη Ευρώπης γράψε Ανατολική και σβήσε όλη την επόμενη πρόταση που αρχίζει από τη λέξη Σήμερα.

    Σελίς 93, σειρά 7 από τέλος
    και βρακτίδια διόρθωσε: αλλά με βρακτίδια

    Σελίς 215, σειρά 6 από τέλος
    μικρότερο διόρθωσε: μεγαλύτερο

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s